1.36 2004-10-23
Je kan zonder, maar... Wie kan zonder?

Afhankelijk van het medium dat je kiest om Gentoo te installeren, kan je of kan je niet verder gaan zonder netwerk (en Internet). Nee, we spelen niet met je =)

In het algemeen moet je je netwerk (en Internet) configureren maar Gentoo biedt ook de mogelijkheid om te installeren zonder netwerk verbinding. Deze uitzondering is alleen mogelijk met de Gentoo Universal LiveCDs.

Waarom heb ik een netwerk nodig?

Gentoo vanaf het Internet installeren zorgt voor een volledig bijgewerkte Gentoo installatie. Je installatie zal zijn gebaseerd op de meest recente Portage tree (welke een verzameling van beschikbare pakketten en tools is. Dit is ook de reden waarom een netwerk-installatie aanbevolen is.) Sommige mensen kunnen of willen echter Gentoo niet installeren op een systeem met een werkende Internet verbinding.

Indien je je in deze situatie bevindt zul je een Gentoo Universal LiveCD moeten gebruiken. Deze LiveCD bevat de bron-code, een moment opname van de Portage tree, de tools om Gentoo te installeren en meer. Deze methode komt tegen een prijs: Je zult niet beschikken over de meest recente software hoewel de verschillen zullen minimaal zijn.

Indien je een netwerkloze installatie wenst uit te voeren dien je zo'n Universal LiveCD te gebruiken, gelieve dan de rest van dit boekdeel overslaan en verder te gaan met Voorbereiden van de Schijven. Zo niet, ga dan verder met de onderstaande netwerk configuratie hoofdstukken.

Optioneel: Configuratie van een Proxy

Indien je met Internet wil verbinden met behulp van een proxy dien je een proxy in te stellen gedurende de installatie. Het is zeer gemakkelijk om een proxy te definiëren: je moet enkel een variabele instellen welke de proxy server informatie bevat.

In de meeste gevallen kan je de variabelen definiëren gebruikmakend van de server hostnaam. In dit voorbeeld nemen we aan dat de proxy proxy.gentoo.org heet en gebruik maakt van de poort 8080.

(Indien de proxy HTTP verkeer filtert)
# export http_proxy="http://proxy.gentoo.org:8080"
(Indien de proxy FTP verkeer filtert)
# export ftp_proxy="ftp://proxy.gentoo.org:8080"
(Indien de proxy RSYNC verkeer filtert)
# export RSYNC_PROXY="proxy.gentoo.org:8080"

Indien je proxy een gebruikersnaam en wachtwoord vereist dien je de volgende syntax voor de variabele gebruiken:

http://username:password@server

Om bijvoorbeeld HTTP proxying te gebruiken met onze vorige proxy server, gebruikersnaam "john" en het wachtwoord "f00b_r", moet men gebruik maken van:

# export http_proxy="http://john:f00b_r@proxy.gentoo.org:8080"
Automatische Netwerk Detectie Misschien werkt het gewoon?

Indien je systeem is ingeplugd in een Ethernet netwerk met een DHCP server, is het zeer waarschijnlijk dat de netwerk instellingen automatisch geconfigureerd zijn. Indien dit zo is, dan zou je gebruik moeten kunnen maken van de vele bijgevoegde, netwerk bewuste, commando's op de LiveCD zoals ssh, scp, ping, irssi, wget en links, enz.

Indien je netwerk al geconfigureerd is zou het /sbin/ifconfig commando enkele netwerk interfaces, waaronder eth0, moeten weergeven:

# /sbin/ifconfig
(...) 
eth0      Link encap:Ethernet  HWaddr 00:50:BA:8F:61:7A
          inet addr:192.168.0.2  Bcast:192.168.0.255  Mask:255.255.255.0
          inet6 addr: fe80::50:ba8f:617a/10 Scope:Link
          UP BROADCAST RUNNING MULTICAST  MTU:1500  Metric:1
          RX packets:1498792 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0
          TX packets:1284980 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0
          collisions:1984 txqueuelen:100
          RX bytes:485691215 (463.1 Mb)  TX bytes:123951388 (118.2 Mb)
          Interrupt:11 Base address:0xe800 
Testen van het Network

Je kan proberen de DNS server van je ISP te pingen (terug te vinden in /etc/resolv.conf) en een Web site naar jouw keuze, gewoon om er zeker te zijn dat je pakketten het net bereiken, DNS naam resolutie correct werkt, enz...

# ping -c 3 www.yahoo.com

Ben je in staat om je netwerk te gebruiken? Zo ja, dan kan je de rest van deze sectie overslaan en verdergaan met Voorbereiden van de Schijven. Zo niet, dan moet je helaas iets meer werk verrichten.

Automatische Netwerk Configuratie

Indien het netwerk niet onmiddellijk werkt laten sommige installatie media toe om net-setup (voor normale of draadloze netwerken), adsl-setup (voor ADSL-gebruikers) of pptp (voor PPTP-gebruikers - alleen beschikbaar op x86) te gebruiken.

Als je installatie medium niet over een van deze tools beschikt of als je netwerk nog niet functioneert, ga verder met Handmatige network configuratie.

  • Gewone Ethernet gebruikers zouden moeten verdergaan met Default: Gebruiken van net-setup
  • ADSL gebruikers moet verdergaan met Alternatief: Gebruiken van RP-PPPoE
  • PPTP gebruikers moeten verdergaan met Alternatief: Gebruiken van PPTP
Default: Gebruiken van net-setup

Als je netwerk nog niet draait is gebruik maken van het net-setup script de makkelijkste optie:

# net-setup eth0

net-setup zal je enkele vragen stellen over je netwerk omgeving. Als alles klaar is zou je over een werkende netwerk verbinding moeten beschikken. Test je netwerk verbinding zoals vooraf werd beschreven. Indien dit testen succesvol verloopt, gefeliciteerd! Je bent nu klaar om Gentoo te installeren. Sla de rest van deze sectie over en ga verder met Voorbereiden van de Schijven.

Indien je netwerk nog niet werkt, ga verder met Handmatige netwerk configuratie.

Alternatief: Gebruiken van RP-PPPoE

Aangenomen dat je PPPoE nodig hebt om te verbinding met het internet maakt de LiveCD (alle versies) de dingen gemakkelijk voor je door rp-pppoe bij te sluiten. Gebruik het adsl-setup script om je verbinding te configureren. Je zult worden gevraagd voor het ethernet apparaat dat is verbonden met je ADSL modem, je gebruikersnaam met wachtwoord, de IPs van je DNS servers en of je een basis firewall wenst of niet.

# adsl-setup
# adsl-start

Indien iets fout gaat, controleer dan of je je gebruikersnaam en wachtwoord correct getypt hebt door te kijken naar /etc/ppp/pap-secrets of /etc/ppp/chap-secrets. Ook moet je er zeker van zijn dat je het correcte ethernet apparaat gebruikt. Indien je ethernet apparaat niet bestaat, dan moet je de correcte netwerk modules laden. In dat geval moet je verder gaan met Handmatie netwerk configuratie omdat we daar uitleggen hoe je de geschikte netwerk modules laadt.

Indien alles werkt, ga verder met Voorberiden van de Schijven.

Alternatief: Gebruiken van PPTP

Heb je PPTP ondersteuning nodig, dan kan je gebruik maken van pptpclient welke standaard op de LiveCDs beschikbaar is. Eerst moet je er zeker van zijn dat je configuratie correct is. Pas /etc/ppp/pap-secrets of /etc/ppp/chap-secrets aan zodat deze de juiste gebruikersnaam met wachtwoord bevat:

# nano -w /etc/ppp/chap-secrets

Pas daarna /etc/ppp/options.pptp aan, indien nodig:

# nano -w /etc/ppp/options.pptp

Wanneer dit alles klaar is voer je gewoon pptp uit (met de opties die je niet in options.pptp kon zetten) om verbinding te maken met de server:

# pptp <server ip>

Ga nu verder met Voorbereiden van de Schijven.

Handmatige network configuratie Laden van de geschikte netwerk modules

Op het moment dat de Live CD start probeert deze alle hardware apparaten te vinden en de geschikte kernel modules te laden (stuurprogramma's) zodat deze hardware te gebruiken is. Meestal lukt dit maar in sommige gevallen kan het gebeuren dat de benodigde modules niet automatisch worden geladen.

Indien net-setup of adsl-setup niet werkten dan is het mogelijk dat je netwerkkaart niet automatisch gevonden werd. Dit betekent dat je de geschikte kernel modules handmatig zult moeten laden.

Om te kijken welke kernel modules wij ter beschikking stellen voor netwerken, gebruik ls:

# ls /lib/modules/`uname -r`/kernel/drivers/net

Indien je een stuurprogramma voor je netwerkkaart vindt, kun je deze gebruik laden met behulp van modprobe:

(Als een voorbeeld, zullen we de pcnet32 module laden)
# modprobe pcnet32

Om na te kijken of je netwerkkaart nu gedetecteerd wordt kun je ifconfig gebruiken. Een gedecteerde netwerkkaart resulteert in iets als het volgende:

# ifconfig eth0
eth0      Link encap:Ethernet  HWaddr FE:FD:00:00:00:00  
          BROADCAST NOARP MULTICAST  MTU:1500  Metric:1
          RX packets:0 errors:0 dropped:0 overruns:0 frame:0
          TX packets:0 errors:0 dropped:0 overruns:0 carrier:0
          collisions:0 txqueuelen:0 
          RX bytes:0 (0.0 b)  TX bytes:0 (0.0 b)

Als je echter de volgende foutmelding ziet, dan is de netwerkkaart niet gedetecteerd:

# ifconfig eth0
eth0: error fetching interface information: Device not found

Indien in je systeem over meerdere netwerkkaarten beschikt, worden ze aangeduid als eth0, eth1, etc. Wees er zeker van dat de netwerkkaart die je wil gebruiken goed functioneert en onthoud de correcte benaming gedurende dit document. We zullen aannemen dat de netwerkkart eth0 wordt gebruikt.

Aangenomen dat je nu over een werkende netwerkkaart beschikt kan je nu net-setup of adsl-setup opnieuw proberen uit te voeren (welke nu zou moeten werken) maar voor de hard-core mensen onder jullie zullen we uitleggen hoe je je netwerkkaart handmatig kan configureren.

Selecteer een van de volgende secties, gebaseerd op je netwerk setup:

  • Gebruikmakend van DHCP voor automatisch verkrijgen van een IP adres
  • Voorbereiden van Draadloze Toegang indien je een draadloze kaart hebt
  • Begrijpen van Netwerk Terminologie legt je uit wat je moet weten ivm netwerken
  • Gebruik ifconfig en route legt uit hoe je je netwerk manueel moet instellen
Gebruik maken van DHCP

DHCP (Dynamische Host Configuratie Protocol) maakt het mogelijk om automatisch netwerk informatie te ontvangen (IP adres, netmask, broadcast adres, gateway, nameserver, etc.). Dit werkt enkel indien je over een DHCP server beschikt (of indien je provider je met DHCP voorziet). Om een netwerk interface deze informatie automatisch te laten ontvangen, gebruik dan dhcpcd:

# dhcpcd eth0
Sommige netwerk beheerders eisen dat je de hostname
en de domein naam gebruikt die de DHCP server levert.
In dat geval, gebruik
# dhcpcd -HD eth0

Indien dit werkt (probeer een internet server te pingen, zoals Google), dan ben je klaar om verder te gaan. Sla de rest van deze sectie over en ga verder met Voorbereiden van de Schijven.

Voorbereiden van Draadloze Toegang Niet alle LiveCDs hebben het iwconfig commando. Indien jouw LiveCD hier niet over beschikt, kan je dit aan de praat krijgen door het volgen van het linux-wlan-ng project (EN).

Indien je een draadloze (802.11) netwerkkaart gebruikt, zul je je draadloze instellingen moeten configureren voordat je verder gaat. Om de huidige draadloze instellingen van je kaart te raadplegen kun je gebruik maken van iwconfig. Het uitvoeren van iwconfig kan het volgende tonen:

# iwconfig eth0
eth0      IEEE 802.11-DS  ESSID:"GentooNode"                                   
          Mode:Managed  Frequency:2.442GHz  Access Point: 00:09:5B:11:CC:F2    
          Bit Rate:11Mb/s   Tx-Power=20 dBm   Sensitivity=0/65535               
          Retry limit:16   RTS thr:off   Fragment thr:off                       
          Power Management:off                                                  
          Link Quality:25/10  Signal level:-51 dBm  Noise level:-102 dBm        
          Rx invalid nwid:5901 Rx invalid crypt:0 Rx invalid frag:0 Tx          
          excessive retries:237 Invalid misc:350282 Missed beacon:84            
Sommige draadloze kaarten kunnen wlan0 apparaat-naam hebben in plaats van eth0.

Voor de meeste gebruikers, zijn er 2 instellingen die mogelijk belangrijk zijn om te veranderen, de ESSID (aka als draadloos netwerk naam) of de WEP sleutel. Indien de ESSID en Access Point adres van je Access Point reeds worden weergegeven en je gebruikt geen WEP, dan werkt je draadloze netwerk. Indien je je ESSID moet veranderen of indien je een WEP sleutel wil toevoegen, kun je de volgende commando's uitvoeren:

(Dit stelt de netwerknaam in op "GentooNode")
# iwconfig eth0 essid GentooNode

(Dit stelt een hex WEP sleutel in)
# iwconfig eth0 key 1234123412341234abcd

(Dit stelt een ASCII sleutel in - laat het vooraf gaan met een "s:")
# iwconfig eth0 key s:some-password

Je kan dan je draadloze instellingen bevestigen door opnieuw iwconfig uit te voeren. Als je draadloze netwerk werkt, kan je beginnen met het instellen van de IP level netwerk opties zoals beschreven in de volgende sectie (Begrijpen van Netwerk Terminologie) of gebruikmakend van de net-setup tool zoals vooraf beschreven.

Begrijpen van Netwerk Terminologie Indien je je IP adres, broadcast adres, netmask en nameservers kent, dan kun je deze subsectie overslaan en verdergaan met Gebruik ifconfig en route.

Indien alles faalt, moet je je netwerk handmatig configureren. Wees niet bang, het is verre van moeilijk. Eerst gaan we een bepaalde hoeveelheid van netwerken uitleggen omdat je het nodig zult hebben om je netwerk naar jouw wensen in te stellen. Wanneer je klaar bent met het lezen van dit onderdeel zul je weten wat een gateway is, waar een netmask voor staat, hoe een broadcast adres wordt gevormd en waarom je een nameserver nodig hebt.

In een netwerk worden hosts geïdentificeerd door hun IP adres (Internet Protocol adres). Zo'n adres is een combinatie van 4 getallen tussen 0 en 255. Wel, dit is zoals we het zien. In werkelijkheid, zulk een IP adres bestaat uit 32 bits (enen en nullen). Laten we een voorbeeld bekijken:

IP Adres (getallen):   192.168.0.2
IP Adres (bits):       11000000 10101000 00000000 00000010
                       -------- -------- -------- --------
                          192      168       0        2

Zo'n IP adres is uniek voor een host zolang alle beschikbare netwerken in acht worden genomen (dus alle hosts die je wil bereiken moeten een uniek IP adres hebben). Om een onderscheid te kunnen maken tussen hosts binnen een netwerk en hosts buiten een netwerk, is het IP adres onderverdeeld in 2 gedeelten: het netwerk gedeelte en het host gedeelte.

De onderverdeling wordt bepaald door het netmask, een verzameling van enen gevolgd door een verzameling van nullen. Het gedeelte van het IP adres dat gevonden kan worden met de enen is het netwerk gedeelte, het andere deel is het host gedeelte. Gewoonlijk wordt het netmask als een IP adres geschreven.

IP-adres:      192      168      0         2
            11000000 10101000 00000000 00000010
Netmask:    11111111 11111111 11111111 00000000
               255      255     255        0
           +--------------------------+--------+
                    Netwerk              Host

Met andere woorden, 192.168.0.14 maakt deel uit van ons voorbeeld netwerk maar 192.168.1.2 niet.

Het broadcast adres is een IP-adres met het zelfde netwerk-gedeelte als jouw netwerk, maar met alleen maar enen als host-gedeelte. Elke host op je netwerk luistert op dit IP adres. Het is echt bedoeld voor het zenden van pakketten.

IP-adres:     192      168      0         2
            11000000 10101000 00000000 00000010
Broadcast:  11000000 10101000 00000000 11111111
               192      168      0        255
           +--------------------------+--------+
                     Netwerk             Host

Om op het internet te kunnen surfen, moet je weten welke host de internet verbinding deelt. Deze host is de gateway. Omdat het een gewone host is heeft het een regulier IP adres (bijvoorbeeld 192.168.0.1).

We hebben vooraf gezegd dat iedere host zijn eigen IP adres heeft. Om de host via zijn naam te bereiken (i.p.v. een IP adres) heb je een dienst nodig die een naam vertaald (zoals dev.gentoo.org) naar een IP adres (zoals 64.5.62.82). Zo'n dienst wordt een een name service genoemd. Om zo'n dienst te gebruiken dien je de nodige name servers in /etc/resolv.conf te zetten.

In sommige gevallen doet je gateway ook dienst als nameserver. Anders zul je de nameservers die je van je ISP hebt verkregen moeten gebruiken.

Om samen te vatten, nu moet je over de volgende informatie beschikken voordat je verder kan gaan.

Uw IP adres192.168.0.2Netmask255.255.255.0Broadcast192.168.0.255Gateway192.168.0.1Nameserver(s)195.130.130.5, 195.130.130.133
Netwerk Item Voorbeeld
Gebruik ifconfig en route

Je netwerk instellen bestaat uit 3 stappen. Eerst geven we onszelf een IP adres gebruikmakend van ifconfig. Dan stellen we routing in naar de gateway gebruikmakend van route. We zullen afsluiten met het plaatsen van het IP adres in /etc/resolv.conf.

Om een IP adres toe te wijzen dien je over een IP adres, broadcast adres en netmask beschikken. Voer daarna het volgende commando uit. Vervang hier $(IP_ADDR) met je IP adres, $(BROADCAST) met je broadcast adres en $(NETMASK) met je netmask:

# ifconfig eth0 ${IP_ADDR} broadcast ${BROADCAST} netmask ${NETMASK} up

Configureer nu routing met behulp van route. Vervang $(GATEWAY) hier met je gateway IP adres:

# route add default gw ${GATEWAY}

Open nu /etc/resolv.conf met je favoriete editor (in ons voorbeeld gebruiken we nano):

# nano -w /etc/resolv.conf

Vul nu je nameserver(s) in. Gebruik het volgende als een template. Wees er zeker van dat je $(NAMESERVER1) en $(NAMESERVER2) vervangt met de geschikte nameserver adressen:

nameserver ${NAMESERVER1}
nameserver ${NAMESERVER2}

Dat is alles. Nu kan je je netwerk testen door een internet server te pingen (zoals Google). Indien dit werkt, gefeliciteerd. Je bent nu klaar om Gentoo te installeren. Gelieve nu verder te gaan met Voorbereiden van de Schijven.